انواع دستگاه های بسته بندی؛ کاربرد، مزایا، معایب

دستگاههای بسته بندی بر اساس ساختار (مثل شیرینگ , پیلوپک , وکیوم), میزان اتوماسیون (دستی , نیمه اتوماتیک ,  تمام اتوماتیک) و نوع محصول (پودری , مایع , گرانولی) تقسیم می شوند. وظیفه اصلی آنها محافظت از محصول ,  افزایش ماندگاری , حمل و نقل و انبارش راحت تر و ایجاد ظاهر شکیل برای  محصول است.

معرفی دستگاه بسته بندی و کاربرد آن

دستگاه بسته بندی وظیفه  دارد محصولات مختلف را به صورت بهداشتی , منظم و ایمن در ظرف ها , جعبه ها یا لفاف های مخصوص قرار دهد و سیل (مهر و موم) کند . کاربرد این دستگاه ها فراتر از بحث زیبایی محصول است , آنها همچنین از ورود رطوبت ,  هوا و آلودگی به درون محصول جلوگیری می کنند.

استفاده از ماشین آلات بسته بندی مناسب , سرعت تولید را به شدت افزایش می دهد , ضایعات مواد اولیه را کم می کند و تضمین می کند که محصول با همان کیفیت اولیه به دست مصرف کننده نهایی می رسد.

انواع دستگاه های بسته بندی

جدول زیر خلاصه ای از پرکاربردترین دستگاه ها , کاربرد و مزیت اصلی هرکدام را نشان می دهد:

***نکته مهمی که باید بدانید این است که هر کدام از این دستگاه ها می توانند به صورت تکی و مستقل کار کنند یا اینکه به عنوان بخشی از خطوط بسته بندی بزرگ تر قرار بگیرند تا کل فرایند تولید از صفر تا صد بدون دخالت دست انجام شود.

دسته بندی دستگاه های بسته بندی بر اساس میزان اتوماسیون

 ماشین آلات بسته بندی بسته به میزان دخالت نیروی انسانی در کارکرد آنها به سه دسته اصلی تقسیم می شوند:

دستگاه های بسته بندی دستی

این دستگاه ها ساختار بسیار ساده ای دارند و تمام مراحل کار,  از پر کردن محصول گرفته تا قرار دادن در لفاف و دوخت آن, توسط اپراتور انجام می شود. قیمت پایینی دارند , فضای کمی اشغال می کنند و برای کارهای خانگی یا فروشگاهی کوچک مناسب هستند.

دستگاه های بسته بندی نیمه اتوماتیک

در این مدل ها بخشی از کار مانند اندازه گیری یا دوخت توسط دستگاه انجام می شود و بخش دیگر مثل قرار دادن ظرف یا نگه داشتن سلفون بر عهده اپراتور است. این تجهیزات سرعت تولید  و هزینه خرید قابل قبولی دارند .

دستگاه های بسته بندی اتوماتیک

این ماشین آلات بدون نیاز به دخالت دست کار می کنند. محصول وارد دستگاه می شود و در نهایت بسته بندی آماده و مهروموم شده از خط خارج می گردد. سرعت و دقت بالایی دارند و برای کارخانجات بزرگ  با تیراژ بالا مناسبند.

انواع دستگاه بسته بندی بر اساس نوع محصول

محصولات فیزیک متفاوتی دارند و نمی توان محصول مایع را با همان دستگاهی بسته بندی کرد که برای پودر یا قطعات جامد استفاده می شود. به همین دلیل دستگاه ها بر اساس ماهیت محصول به دسته های زیر تقسیم می شوند:

– دستگاه های مخصوص مایعات: این پرکن ها به دو دسته مایعات رقیق (مثل آب و سرکه) و مایعات غلیظ (مثل عسل و شامپو) تقسیم می شوند. سیستم نازل ها و سیلندرهای آنها مانع از چکه کردن مایع می شود.

– دستگاه های مخصوص پودر: این دستگاه ها معمولا مجهز به سیستم های دقیقی هستند تا مواد پودری نرم مثل آرد, ادویه جات و شیر خشک را بدون ایجاد غبار و با وزن دقیق بسته بندی کنند.

– دستگاه های مخصوص مواد گرانولی: برای محصولاتی که دانه دار هستند مثل حبوبات, خشکبار, چای و نمک, از پرکن های حجمی یا توزین دار استفاده می شود که هر بسته را دقیقا وزن کشی می کند.

مهم ترین انواع دستگاه های بسته بندی کدامند؟

در میان دستگاههای بسته بندی چند مدل به دلیل کاربرد بسیار وسیعی که در صنایع مختلف دارند, اهمیت ویژه ای پیدا کرده اند:

۱. دستگاه شیرینگ پک: این دستگاه با استفاده از حرارت,  سلفون مخصوص را دور محصول منقبض می کند تا بسته بندی محکم و یکدستی ایجاد کند. بررسی قیمت دستگاه شیرینگ پک به صاحبان صنایع کمک می کند تا بهترین گزینه را برای بسته بندی نهایی محصولات خود انتخاب کنند.

۲. دستگاه استرچ پیچ : برای کشیدن سلفون های نازک و چسبنده دور کارتن ها یا محصولات روی پالت استفاده می شود. کارفرمایان معمولا قبل از خرید, قیمت دستگاه استرچ را بررسی می کنند تا هزینه های بسته بندی نهایی انبار خود را مدیریت کنند.

3. دستگاه پالتایزر: وظیفه چیدن خودکار کارتن ها یا کیسه ها روی پالت را بر عهده دارد. با توجه به استهلاک بالای نیروی انسانی در کارهای سنگین, بررسی قیمت دستگاه پالتایزر برای کارخانه های بزرگ کاملا توجیه اقتصادی دارد.

گاهی برای شروع کار ,  مدیران به این فکر می کنند که هر کسب و کار نیاز به چه دستگاه بسته بندی دارد تا بدون هزینه اضافه , دقیقا متناسب با حجم تولید خود خرید کنند. به عنوان مثال , اگر کسی در مراحل اولیه راه اندازی باشد , شاید ابتدا به جای خطوط پیچیده , به دنبال ماشین آلات پایه تر برود.

تفاوت دستگاه های بسته بندی اولیه, ثانویه و نهایی

بسته بندی محصولات معمولا در سه مرحله انجام می شود که هر کدام دستگاه خاص خود را دارند:

– بسته بندی اولیه (Primary): این  مرحله مستقیما با خود محصول در تماس است. مثلا سلفون دور بیسکویت یا قوطی نوشابه. هدف اصلی آن حفظ سلامت و بهداشت خود ماده است.

– بسته بندی ثانویه (Secondary): برای کنار هم نگه داشتن بسته های اولیه استفاده می شود. مثلا جعبه مقوایی که ده عدد بیسکویت را در آن قرار میگیرد.

– بسته بندی نهایی (Tertiary): این مرحله برای حمل و نقل و انبارداری است. کارتن های بزرگ توسط دستگاههای شیرینگ پک بسته بندی شده و بعد از قرار گرفتن بر روی پالت با تجهیزاتی مثل استرچ یا شیرینگ مهار می شوند تا در مسیرهای طولانی آسیب نبینند.

برای انتخاب دستگاه بسته بندی مناسب چه معیارهایی را بررسی کنیم؟

برای اینکه سرمایه شما هدر نرود, هنگام خرید دستگاه بسته بندی باید به چند نکته دقت کنید:

– نوع و ماهیت محصول: جامد,  مایع  ,پودر یا گرانول بودن محصول.

– ظرفیت و سرعت تولید: تعداد بسته در دقیقه یا ساعت که دستگاه باید تحویل دهد.

– بودجه و هزینه های جانبی: شامل هزینه خرید, مصرف برق, قطعات یدکی و لفاف بسته بندی.

– ابعاد و فضای کارگاه: دستگاه باید متناسب با متراژ و ارتفاع سوله یا مغازه شما باشد.

– خدمات پس از فروش و تامین قطعات: مطمئن شوید سازنده دستگاه پشتیبانی فنی خوبی ارائه می دهد.

 جمع بندی؛ کدام دستگاه بسته بندی برای شما مناسب است؟

انتخاب انواع دستگاه های بسته بندی کاملا بستگی به مسیر رشد کسب و کار شما دارد. اگر در ابتدای کار هستید و بودجه محدودی دارید, دستگاه های دستی و نیمه اتوماتیک شروع خوبی هستند. اما اگر به فکر تولید انبوه و صادرات هستید, باید به سراغ ماشین آلات اتوماتیک و خطوط پیشرفته تر بروید.

به عنوان مثال, کسانی که قصد ورود به صنایع غذایی مانند خشکبار را دارند, می توانند با مطالعه درباره مراحل راه اندازی کارخانه بسته بندی خشکبار دید بسیار بهتری نسبت به کل فرآیند تولید و تجهیزات مورد نیاز آن پیدا کنند تا سرمایه گذاری مطمئن تری داشته باشند.